Afscheid van ‘Jetje van de SPAR’
Human InterestSint-Oedenrode - Twee keer mocht DeMooiRooiKrant de afgelopen jaren een bijzonder verhaal over Bertha van de Laar-Vissers optekenen. Eerst toen zij op 97-jarige leeftijd met haar humor heel Nederland aan het lachen kreeg in een filmpje van HEMA. Een jaar later zochten we haar op om uitgebreid terug te blikken op haar leven en vooral haar jaren bij de SPAR in Nijnsel. Nu is er een verdrietige aanleiding om die verhalen nog eenmaal terug te halen. Bertha overleed op 26 juli op 99-jarige leeftijd.
Wie Bertha heeft gekend, zal haar waarschijnlijk vooral herinneren als een opgewekte vrouw die tot op hoge leeftijd midden in het leven stond. Voor veel Nijnselaren was ze bovendien jarenlang een vertrouwd gezicht achter de kassa van de SPAR. “Daar heb je Jetje van de SPAR”, werd er zelfs nog jaren later gezegd. Toen MooiRooi haar in 2024 bezocht in Hof van Rode, bleek al snel dat de jaren weinig vat hadden gekregen op haar humor en scherpe geest. Met haar rollator ging ze nog graag zelf haar boodschappen halen bij de supermarkt.
Bertha werd op 30 september 1926 geboren in Veghel als jongste van zes kinderen en groeide op op een boerderij. Ze werkte als coupeuse toen ze Nijnselaar Leo van de Laar leerde kennen. Op haar 29ste trouwden ze. De ouders van Leo hadden destijds een kruidenierswinkel in Nijnsel. Bertha en Leo namen de winkel over en bouwden later supermarkt SPAR aan de Anjerlaan. De gemeente had haast met de komst van de winkel, zo vertelde Bertha destijds. Nijnsel zou immers flink worden uitgebreid. Alleen bleven die nieuwe inwoners aanvankelijk uit. “De winkel was er, maar geen klanten”, vertelde ze lachend. Een knecht ging samen met Leo op de brommer langs zo’n tweehonderd adressen in onder meer Nijnsel, Mariahout en Sint-Oedenrode om bestellingen op te nemen. Die boodschappen werden vervolgens thuisgebracht.
Dochter Henriëtte merkte tijdens ons gesprek lachend op dat ze daarmee eigenlijk hun tijd ver vooruit waren: online bestellen bestond nog niet, maar bezorgen aan huis deden ze al wel. Het waren andere tijden. Klanten namen hun eigen boodschappentas mee en de artikelen werden één voor één aangeslagen. Bertha was goed in hoofdrekenen en liet tijdens ons bezoek zelfs nog even horen dat ze dat kunstje niet verleerd was. Veel klanten rekenden pas aan het einde van de maand af, wanneer het loon was binnengekomen. Soms moest Bertha zelf op pad om een openstaande rekening te innen. Eén herinnering was haar altijd bijgebleven. Ze moest ergens nog een rijksdaalder ophalen, terwijl bij de betreffende mensen ondertussen het gebak op tafel stond. “Dat kan dan wel, dacht ik bij mezelf.” Hard werken hoorde erbij. “Hele dagen en halve nachten hebben we gewerkt”, vertelde Bertha. Wanneer de kinderen op bed lagen, gingen zij en Leo vaak gewoon verder. Slechts één keer per jaar ging de winkel twee weken dicht voor vakantie. In totaal runden Bertha en Leo de zaak 23 jaar.
Na haar jaren in de winkel bleef Bertha volop bezig. Ze schilderde en de kamer waarin MooiRooi haar in 2024 interviewde hing vol met haar eigen werk. Daarnaast was ze jarenlang een fanatiek bridger en speelde ze regelmatig samen met haar dochter. Een jaar vóór dat interview, in november 2023, schreef MooiRooi ook al over Bertha. De aanleiding was toen een heel andere. Bertha was 97 geworden en bleek daarmee precies even oud te zijn als HEMA. De winkelketen besloot haar daarom te verrassen met een bezoek en een echte HEMA-tompouce. De ontmoeting werd gefilmd en Bertha deed waar ze goed in was: gewoon zichzelf zijn. Het filmpje sloeg aan. Meer dan 70.000 keer werd het bekeken en honderden reacties kwamen vanuit het hele land binnen.
Haar dochter Lilian vertelde MooiRooi destijds dat de familie de reacties wilde uitprinten, zodat haar moeder ze allemaal zelf kon lezen. Toen we Lilian vroegen naar het geheim achter de hoge leeftijd van haar moeder, hoefde ze niet lang na te denken. “Humor is absoluut de sleutel! Altijd kunnen lachen, dat is het belangrijkste.” Bertha zelf sloot het HEMA-filmpje af met woorden die haar typeerden: “Stel niet uit tot morgen, wat u heden doen kunt.”
Bertha hoopte destijds dat HEMA nog lang in Sint-Oedenrode zou blijven. MooiRooi besloot het artikel met de woorden dat we datzelfde natuurlijk ook voor Bertha hoopten. Ruim twee jaar later moeten we constateren dat Bertha de bijzondere mijlpaal van honderd jaar nét niet heeft mogen bereiken. Op 26 juli overleed zij op 99-jarige leeftijd. Op 30 september zou ze honderd zijn geworden. Wat resteert zijn de herinneringen. Aan Bertha als moeder, schoonmoeder, oma en superoma. Aan haar schilderijen en haar liefde voor bridge. Aan de vrouw die met haar rollator nog zelf boodschappen ging doen. Aan haar landelijke optreden met een HEMA-tompouce. En in Nijnsel natuurlijk vooral aan die ene naam die ze nooit helemaal kwijtraakte: Jetje van de SPAR.
