Vergeten grachten worden weer zichtbaar in hartje Rooi
HistorieSint-Oedenrode - De Grachten van Rode, ooit een prominent onderdeel van het historisch dorpsbeeld van Sint-Oedenrode, komen langzaam maar zeker opnieuw tot leven. Stichting Roois Cultureel Erfgoed (RCE) werkt intensief samen met onder meer de Parochie Heilige Oda, aannemersbedrijf Van Stiphout, de gemeente Meierijstad en betrokken inwoner Rinus van der Heijden aan de zichtbaarheid van deze oude waterstructuren.
Door: Nienke Habraken
De oude loop van de grachten wordt opnieuw zichtbaar gemaakt op de plaats waar die vroeger het dorpsbeeld bepaalden. De omgeving wordt zo ingericht dat het geheel weer klopt met de historische situatie. De focus ligt momenteel op het gebied rond het Leerlooierspad, grenzend aan de begraafplaats van de Martinuskerk. Hier wordt de Schoolwiel verder uitgegraven en schoongemaakt. “We willen van deze plek een groene entree maken,” vertelt Gloria van der Staak, voorzitter van de stichting. “Een poosplek waar je tot rust komt, iets leert over de heren van Rode en de geschiedenis van de grachten. Maar ook waar in alle rust even je boterham op kan eten.”
Samen met onder meer Theo Jansen, beheerder van de begraafplaats, wordt gekeken naar de inrichting van een passende ontvangstplek. Bezoekers kunnen hier straks informatie vinden over de cultuurhistorie van het gebied en genieten van een waterrijke, rustige omgeving. Mark Scheepens van Heemkundige Kring de Oude Vrijheid en Henri van Weert van IVN Rooi hebben door middel van ecologisch onderzoek en advies bijgedragen hier aan.
LEADER-subsidie in zicht
Om het project mogelijk te maken, wordt er ingezet op het binnenhalen van subsidies. Een belangrijke stap is gezet met de aanvraag van LEADER-gelden – een Europese regeling voor plattelandsontwikkeling. Frans Hulzink, secretaris van RCE: “We zijn inmiddels door de eerste selectieronde heen. Dat geeft voldoende vertrouwen om het project nu breder te delen met het publiek.” Maar ook de gemeente, vanuit landelijke subsidies, heeft haar steentje bijgedragen.
Oude stroom, nieuw leven
De werkzaamheden aan de grachten sluiten aan bij eerdere plannen rond de Molenstroom, het beekje dat vroeger de Borchmolen aandreef. Hoewel het herstel van de Molenstroom een langduriger traject is, maakt het onderdeel uit van dezelfde visie: het zichtbaar maken van het historische watersysteem van Sint-Oedenrode en tegelijk inspelen op thema’s als klimaatadaptatie en leefkwaliteit.”Er wordt gekeken naar de biodiversiteit. Dat vinden we erg belangrijk”, benadrukt het viertal. Maar bovenal willen ze de Rooise historie zichtbaar maken. “We moeten ervoor waken dat de rijke geschiedenis en dus ook de zichtbare locaties vergeten worden”, vertelt Rinus.
Ze zijn erg dankbaar voor de medewerking van alle betrokken partijen, waaronder Bouwbedrijf Van Stiphout, de parochie, de gemeente Meierijstad.
Struikelstenen in Rooi?
Naast het waterproject onderzoekt RCE momenteel of er struikelstenen geplaatst kunnen worden in Rooi, ter nagedachtenis aan de Joodse slachtoffers van de holocaust en omgekomen Rooise verzetshelden. Dit initiatief wordt gesteund door Stichting Struikelstenen Meierijstad en de gemeente Meierijstad. “Het verleden verdient een plek in het heden,” aldus Gloria.
