Ondernemersfonds komt er: raad geeft driejarige pilot groen licht
PolitiekMeierijstad - Na maanden van discussie, kritiek en gesprekken komt het Ondernemersfonds Meierijstad er. De gemeenteraad stemde donderdagavond met 22 stemmen voor en 12 tegen in met een driejarige pilot. Een laatste poging van PRO Meierijstad om de invoering uit te stellen totdat eerst het draagvlak is gemeten, haalde het niet. Daarmee begint het fonds vanaf 2027 aan een proefperiode van drie jaar.
Het besluit vormt voorlopig het sluitstuk van een dossier dat al geruime tijd voor discussie zorgt. Een eerdere poging om tot een gemeentebreed Ondernemersfonds te komen werd in de koelkast gezet, waarna het plan in aangepaste vorm terugkeerde. De afgelopen maanden werden nieuwe gesprekken gevoerd en konden betrokken organisaties hun zienswijze geven. Onder meer ondernemersorganisaties, centrummanagementen, ZLTO, Koninklijke Horeca Nederland, woningcorporaties en sportverenigingen lieten van zich horen. Centraal in de discussie bleef één vraag staan: is er voldoende draagvlak? Dat kreeg extra gewicht nadat in het nieuwe coalitieakkoord werd opgenomen dat de gemeente kansen op economisch gebied, zoals het Ondernemersfonds, wil benutten “mits er voldoende draagvlak is”.
PRO wil eerst meten
PRO Meierijstad probeerde donderdagavond daarom met het amendement “Eerst draagvlak, dan Ondernemersfonds” de pilot voorlopig tegen te houden. De partij wilde eerst een draagvlakmeting onder alle belastingplichtigen die via de OZB voor niet-woningen aan het fonds moeten bijdragen. Pas daarna zou de raad volgens PRO over invoering moeten beslissen. Wouter van der Staak wees daarbij nadrukkelijk naar het coalitieakkoord. Volgens hem is simpelweg niet bekend hoeveel steun er daadwerkelijk voor het fonds bestaat. Een pilot kan volgens PRO wel aantonen hoe een Ondernemersfonds in de praktijk werkt, maar kan niet tegelijkertijd dienen als draagvlakmeting.
Wethouder Jan van Gerwen ontraadde het amendement. Volgens hem is een volledige draagvlakmeting vooraf praktisch nauwelijks uitvoerbaar. Door belasting- en privacyregels kan de gemeente de benodigde gegevens niet zomaar gebruiken om alle betrokken belastingplichtigen rechtstreeks te benaderen. Op vragen vanuit de raad erkende Van Gerwen dat het draagvlak op dit moment niet daadwerkelijk is aangetoond. Het college baseert zich op de gehouden bijeenkomsten, gevoerde gesprekken en het advies van Blaauwberg. “Wij vermoeden op basis daarvan dat er voldoende draagvlak is”, aldus de wethouder. Volgens hem is bovendien lastig te bepalen hoe verschillende stemmen moeten worden gewogen. Een grote ondernemer die veel bijdraagt, een sportclub met veel leden of iemand die slechts een klein bedrag betaalt, vertegenwoordigen allemaal een ander belang.
Opvallend was het antwoord van Van Gerwen toen PRO vroeg welke mogelijkheden de gemeente zelf had onderzocht om binnen de privacyregels toch tot een draagvlakmeting te komen. “Daar hebben wij niets aan gedaan”, antwoordde de wethouder. Het college had dat in eerste instantie bij het Ondernemersfonds neergelegd en vindt in het huidige voorstel en het rapport van Blaauwberg voldoende aanleiding om de pilot te starten.
Meten tijdens pilot
Het draagvlak verdwijnt daarmee niet van tafel. Voordat het fonds daadwerkelijk begint, wil het college met de gemeenteraad delen hoe het draagvlak gedurende de driejarige pilot wordt gemeten. Daarvoor worden KPI’s opgesteld en moet duidelijk worden wanneer volgens het college sprake is van voldoende steun. Ook volgt een evaluatie. Juist daarin zit volgens Van Gerwen de waarde van de pilot. De komende drie jaar moet niet alleen duidelijk worden hoeveel steun er voor het fonds bestaat, maar vooral wat het oplevert. De wethouder hoopt dat de discussie uiteindelijk minder gaat over wat deelnemers moeten betalen en meer over wat zij ervoor terugkrijgen. Het amendement van PRO kreeg uiteindelijk slechts 7 stemmen voor en 27 tegen en werd daarmee verworpen.
Niet iedereen overtuigd
Daarmee was de discussie nog niet voorbij. Hart wees erop dat een pilot ook kan mislukken. Fractievoorzitter Laurens van Voorst vroeg zich af wat dat betekent voor degenen die dan drie jaar via de OZB hebben meebetaald. Geld dat tijdens de pilot al is uitgegeven, kan immers niet worden terugbetaald wanneer na drie jaar wordt geconcludeerd dat het fonds niet succesvol is geweest. Ook de SP bleef tegen. De partij heeft principiële bezwaren tegen de manier waarop het fonds wordt gefinancierd, omdat niet alleen ondernemers maar ook andere eigenaren en gebruikers van niet-woningen eraan moeten bijdragen.
Bij de uiteindelijke stemming week CDA-raadslid Gerard van Zutphen af van zijn fractie. Vanwege zijn eerdere rol als voorzitter van ZLTO kon hij naar eigen zeggen niet voor het voorstel stemmen. VVD-raadslid Wagenaars vertelde juist dat haar eerdere twijfels over nut, noodzaak en draagvlak niet verdwenen zijn, maar dat de afgebakende proefperiode voor haar reden was het fonds toch een kans te geven. Uiteindelijk stemden 22 raadsleden voor en 12 tegen.
