Van Burgsteden wil wethouder blijven: ‘We hebben het goed gedaan’

Sint-Oedenrode - De VVD staat bekend als een bestuurspartij, en dat is precies wat lijsttrekker Jan van Burgsteden wil uitstralen. De 67-jarige inwoner van Mariaheide heeft een lange politieke carrière achter de rug, met wethouderschappen in Veghel, Sint-Oedenrode, Waalre en Meierijstad. Na de gemeenteraadsverkiezingen hoopt hij wethouder te blijven. Maar heeft hij dat wel verdiend? “We hebben het als coalitie de afgelopen vier jaar goed gedaan.”

Door: Ties van Dooren

Hoe bent u in de gemeentepolitiek terechtgekomen?
Ik werkte bij FrieslandCampina en werd door Cor van der Aa gevraagd of ik politiek actief wilde worden voor Democratisch Dorpsbelang (DDB). Eerlijk gezegd had ik daar helemaal geen belangstelling voor. Maar na tien keer vragen ging ik toch met Cor in gesprek. Lang verhaal kort: uiteindelijk ben ik lid geworden van DDB en besloot ik tijdens de gemeenteraadsverkiezing in 2002 op de lijst te gaan staan. Op een veilige tiende plek, dacht ik…

DDB haalde acht zetels en leverde twee wethouders. Daardoor kwam u in de gemeenteraad van Veghel.
Klopt, en wie A zegt, moet ook B zeggen. Ik ben eigenlijk de raad in geparachuteerd; het was helemaal niet de planning. Wel ben ik altijd op zoek geweest naar vernieuwing, en dat vond ik in de politiek.

Daarna werd u per toeval wethouder?
In 2008 viel het college, en alle bewindspersonen traden af. Veghel moest op zoek naar een nieuw college van burgemeester en wethouders. De commissaris van de (toen nog) koningin, Hanja Maij-Weggen, hield de druk er vanaf minuut één op. Uiteindelijk werd ik gevraagd om een coalitie te vormen, en midden in deze onrustige tijd is dat na maandenlang formeren gelukt. Samen met Caroline van den Elsen (DDB), Piet Hooiveld (Gemeentebelang) en Riny van Rinsum (Hart voor Veghel), en eerst waarnemend burgemeester Peter Mangelmans en daarna diens opvolger Ina Adema, werden we in het diepe gegooid. Alle wethouders hadden geen ervaring. Het waren twee zware maar leerzame jaren. Ik ben toen tot de conclusie gekomen dat het een geweldig vak is.

Na de verkiezingen van 2014 viel DDB buiten de coalitie. Was dat voor u een ontgoocheling?
Zeker weten én een verrassing. Ik had verwacht gewoon door te kunnen als wethouder. Snel daarna volgde een telefoontje uit Sint-Oedenrode om voor de VVD, waar ik inmiddels ook lid van was, wethouder te worden. Sint-Oedenrode is het dorp waar ik ben opgegroeid en de woonplaats van mijn broer. Over de vraag heb ik niet lang over na te hoeven denken.

Na de fusie kreeg u weer te maken met een fikse teleurstelling.
De VVD besloot iemand anders (Harry van Rooijen) naar voren te schuiven als wethouder. Dat was inderdaad even slikken, maar in de politiek kan zoiets gebeuren. Het wethouderschap is wat dat betreft een onzeker bestaan. Na vier jaar kan het zomaar voorbij zijn.

Dat onzekere bestaan bleek toen u op het punt stond om geïnstalleerd te worden in Veldhoven.
Ik was gevraagd om voor de lokale partij VSA (Veldhoven Samen Anders) wethouder te worden. Alles was in kannen en kruiken, totdat nota bene de VVD de stekker eruit trok. Het hele feest ging niet door.

U keerde op projectbasis terug bij FrieslandCampina. Toen corona uitbrak, solliciteerde u als partijloze wethouder in Waalre.
Hier maakte ik deel uit van een tijdelijk zakencollege. Na twee jaar kwamen er nieuwe verkiezingen. De VVD Meierijstad had inmiddels contact met mij gezocht. Ze waren op zoek naar een lijsttrekker en beoogd wethouder. Toen ik dat thuis aan mijn vrouw vertelde, zag ze aan mij dat ik daar enthousiast over was.

Er was geen sprake van rancune?
Nee, zo werkt de politiek. Dingen lopen zoals ze lopen. De afgelopen vier jaar ben ik met veel plezier wethouder geweest in Meierijstad.

Bent u een echte VVD’er of meer een beroepswethouder?
Als ik moet kiezen, het tweede. Maar ik voel me erg thuis bij de VVD. We hebben in Meierijstad een gezellige en vakkundige club mensen bij elkaar verzameld. Dat vind ik ook belangrijk, want naast het serieuze gedeelte moet het ook leuk zijn.

De VVD heeft een trouw electoraat. Hoe verklaart u dat?
We zijn een betrouwbare en stabiele bestuurspartij.

Hoe kijkt u naar het politieke landschap in Meierijstad?
Ik ben heel blij met hoe we in Meierijstad met elkaar omgaan. Daar profiteert de hele gemeente van. Zowel coalitie als oppositie werken constructief met elkaar samen en als we het niet met elkaar eens zijn, debatteren we op de inhoud. Andere gemeenten kijken met gezonde jaloezie naar Meierijstad.

De landelijke VVD heeft een ruk naar rechts gemaakt en sloot een samenwerking met GroenLinks-PvdA uit. Moeten Kwafo Acquaah Arhin en consorten zich zorgen maken?
(Lachend) Nee, totaal niet. Landelijke en lokale politiek zijn twee totaal verschillende werelden. De afgelopen vier jaar hebben we prettig samengewerkt met GroenLinks-PvdA. Ik zie geen reden waarom dat nu ineens anders zou zijn.

Heeft het uw voorkeur om de huidige coalitie voort te zetten?
Het belangrijkste is dat we verdergaan op de weg die we hebben ingeslagen. Als dat met dezelfde coalitie kan, is dat prima. Maar de verkiezingsuitslag doorslaggevend. Wel vind ik dat we het de afgelopen vier jaar goed hebben gedaan.

Het idee voor een veertiende dorp (3.000 tot 5.000 woningen) is door de VVD weer afgestoft. Vier jaar geleden stond dit ook in jullie verkiezingsprogramma. Waarom is het toen niet gelukt om een extra kern te realiseren?
Een kwestie van prioriteiten. We wilden eerst zorgen dat in alle dorpen gebouwd kon worden. Dat is gelukt. Er zijn bizar veel plannen vastgesteld en nu kunnen we verder. Daarom is het idee voor het veertiende dorp inderdaad weer afgestoft, maar ik geloof er echt in.

Waar moet dit dorp komen?
Er ligt nog geen volledig uitgedacht plan met een definitieve locatie. Maar het gebied tussen Schijndel en Sint-Oedenrode (langs de Schijndelseweg) zou zich bijvoorbeeld goed lenen voor een extra kern, maar er zijn er meer potentiële locaties. Je moet onder andere kijken naar ontsluiting, openbaar vervoer en stroomvoorzieningen.

Een dorp erbij betekent nog meer verkeer. Is het niet al druk genoeg in onze gemeente?
Je moet jezelf de vraag stellen: wat vind je het belangrijkste, genoeg woningen of dat het minder druk wordt? Ik ga dan voor meer woningen. En vergeet niet dat wanneer je in de file staat, je zelf onderdeel van het probleem bent. Ik wil me inzetten voor verkeersveiligheid en mensen verleiden om vaker de fiets te pakken.

Zeker in de voormalige gemeente Veghel heerst er een groeiende frustratie over drukte op de wegen. Sommige wegen slibben tijdens de spits dicht. Is het eerlijke verhaal dat dit onontkoombaar is?
Klopt, vier uur per dag is het druk. We zijn bijna het dichtstbevolkte land ter wereld. Drukte hoort daar nu eenmaal bij. Daarnaast is het relatief: er zijn genoeg plekken in de wereld waar het veel drukker is.

Er zijn partijen in Meierijstad die tegen economische groei zijn. Groei betekent volgens hen meer verkeer en verdere aantasting van het buitengebied. ‘Het mag allemaal best een tandje minder’, zei Mirjam van Esch (Hart). Hoe kijkt de VVD daar tegenaan?
Zonder welvaart geen welzijn. Ik kan geen enkel scenario bedenken dat dit goed uitpakt voor onze gemeente. Meierijstad heeft economische groei nodig. Je wil echt niet in een krimpsituatie terechtkomen.

Waarom niet? 
Dit kan leiden tot werkloosheid en sociale armoede. Ik vind het verbijsterend als partijen zoiets roepen. Als onze portemonnee opdroogt, blijft er minder over voor subsidies voor verenigingen of onderhoud van de openbare ruimte. Je mag zo zweverig zijn als je wil, maar landt alsjeblieft snel met beide benen op de grond. Je hoort mij overigens niet zeggen dat we ongebreideld moeten doorgroeien, maar stilstand is achteruitgang.

De VVD ziet mogelijkheden om te bezuinigen op het sociaal domein. Dit beslaat momenteel bijna 45 procent van de gemeentelijke begroting. Uw partij streeft naar een percentage tussen de 35 en 40 procent. Waar vallen de klappen binnen het sociaal domein?
Dat moet nog onderzocht worden, maar denk aan woningaanpassingen, huishoudelijke hulp (voor mensen die het kunnen betalen) en geld voor laptops en witgoed. De VVD vindt dat er kritisch moet worden gekeken naar het sociaal domein, en dan weet ik zeker dat er posten zijn waar geld bespaard kan worden. Doen we dat niet, dan wordt het sociaal domein in de toekomst onbeheersbaar en gaat het in andere domeinen veel pijn doen.

In uw partijprogramma staat dat ‘falend nationaal asielbeleid niet mag worden afgewenteld op gemeenten’. Uw moederpartij zit al sinds 14 oktober 2010 ononderbroken in de regering. Zijn zij hier niet ook debet aan?
Jawel, ze hebben de afgelopen jaren zitten frotten in Den Haag. En dan bedoel ik niet alleen de VVD, maar iedereen. We zijn er voor mensen die vluchten voor oorlog en geweld. Zij keren terug als dat voorbij is. Maar de deur moet dicht voor economische vluchtelingen. Daar is simpelweg geen plek voor. Het wordt tijd dat er knopen worden doorgehakt.

Wat opvalt is dat de VVD veel ‘studies’ wil uitvoeren. Denk aan een studie om de verkeersveiligheid op de Eerdsebaan te verbeteren en een studie naar een zuidelijke ontsluiting ter ontlasting van het Schijndelse centrum. Waarom komt de VVD niet met concrete plannen?
Je kan niet zomaar een weg intekenen. Er moet eerst onderzoek gedaan worden voordat je ingrijpt. 

Maar waarom hebben jullie die studies niet al uitgevoerd?
Ik heb geen bus met verkeerskundigen en landschapsarchitecten.

Coalitie of oppositie?
Coalitie.

Bent u weer beschikbaar als wethouder?
Ja.

Zijn er partijen die u uitsluit?
Nee.

Met hoeveel zetels is de VVD tevreden?
Ik wil onze vijf zetels minimaal consolideren, maar het liefst groeien.

Lees ook

Opknapbeurt Rooise kiosk van start