Tijdens de Monumentendag was er een mogelijkheid om de Knoptoren van binnen te bekijken
Tijdens de Monumentendag was er een mogelijkheid om de Knoptoren van binnen te bekijken Foto: JMM (Hans) van den Wijngaard

Monumentendag in Rooi: Martinuskerk en Knoptoren trekken veel bekijks

Historie

Sint-Oedenrode – Afgelopen weekend stond landelijk in het teken van de Open Monumentendag. Ook in Sint-Oedenrode stelden de Martinuskerk en de Knoptoren hun deuren open voor bezoekers.

In de Knoptoren genoten bezoekers na een indrukwekkende klim van 154 treden van een prachtig uitzicht over Rooi en de wijde omgeving. Dankzij het heldere weer waren de skyline van Eindhoven, de Interpolistoren in Tilburg, het provinciehuis in Den Bosch en de radiotoren van De Mortel duidelijk zichtbaar. Halverwege de klim vertelde Gerrit Ketelaars over de geschiedenis van toren en kerk, ondersteund door een presentatie die liet zien hoe het complex zich door de eeuwen heen ontwikkelde.

In de voormalige kerk onder de toren stonden koffie en thee klaar. Het bestuur van de Stichting Knoptoren gaf daar uitleg over haar werk om het gebouw voor de toekomst te behouden. De toren is eigendom van de gemeente, maar de kerk valt onder beheer van de stichting, die haar kosten zelf moet dekken. Belangstellenden kunnen de stichting steunen door ‘vriend van de Knoptoren’ te worden: particulieren vanaf vijftig euro per jaar, instellingen en bedrijven vanaf vijfenzeventig euro. Meer informatie is te vinden op www.knoptoren.nl 

Zelf op het orgel spelen
Ook de Martinuskerk opende zaterdagmiddag haar deuren. Bezoekers konden de kerk bewonderen en kregen een unieke kans om het bijna tweehonderd jaar oude Smitsorgel niet alleen van beneden te zien, maar ook van dichtbij op het koor. Onder begeleiding van de vaste organisten mochten jong en oud zelf spelen op het historische instrument. Zo lieten Felix en Élodie Collier uit Uden, leerlingen van organist Jacques Evers, horen wat zij konden. Evers demonstreerde aansluitend de rijkdom aan klanken door alle registers open te trekken.

Het Smitsorgel werd in 1839 gebouwd voor de kerk die sinds 1810 de voorganger was van de huidige Martinuskerk. Toen die kerk in 1913 werd afgebroken, werd het orgel gedemonteerd en gerestaureerd. Bij de opening van de nieuwe kerk in 1915 werd het opnieuw in gebruik genomen. Daarna bleef groot onderhoud lang uit en was het orgel tegen het einde van de vorige eeuw nauwelijks meer bespeelbaar. “Achteraf is dat een geluk geweest,” zegt Ton Lunenburg, secretaris van de stichting die het orgel beheert. “Omdat er zo lang niets aan is veranderd, zijn vrijwel alle onderdelen nog origineel. Daardoor heeft het orgel nu veel meer de oorspronkelijke klank behouden dan veel andere instrumenten die in de loop van de jaren met niet-originele onderdelen zijn aangepast.”

154 treden naar een mooi uitzicht
Vanuit de Knoptoren kon je dankzij het mooie weer heel ver kijken
Het uitzicht vanuit de Knoptoren naar Heikant
Het uitzicht vanuit de Knoptoren naar het provinciehuis
Het uitzicht vanuit de Knoptoren over de A50 richting Veghel en Uden
Het uitzicht vanuit de Knoptoren de skyline van Eindhoven
De enige van de drie klokken die na de oorlog terug is gevonden
Als een hologram wordt de geschiedenis van de Knoptoren getoond
Vroeger droogde de brandweer haar slangen in de Knoptoren
Het is nog een heel eind naar boven
De Knoptorenkerk is nu voor evenementen beschikbaar
De Knoptorenkerk is nu voor evenementen beschikbaar
Zelf een keer spelen op het Smitsorgel
Afbeelding
Het Smitsorgel zoals de meesten het kennen
Zelf een keer spelen op het Smitsorgel
Zelf een keer spelen op het Smitsorgel
Zelf een keer spelen op het Smitsorgel