Dromen over Meierijstad
CultuurMeierijstad - Deel 1 en 2 van “Meierijstad, Kroniek van ‘n stad in wording” had ik, net als zovelen met mij, een tijd geleden al gezien. Nu deel 3 van de Kroniek ook gereed is, wil ik dat natuurlijk ook bekijken, zeker nu overal de slogan opduikt: “Ontvouw je geluk, bezoek Meierijstad”. De kroniek leek me een goede gids om dit geluksgevoel richting te geven.
Door: Gerard Buenen
Voor wie niet weet wat een kroniek is, heb ik dat nog even opgezocht op Wikipedia:”Een kroniek is een verhaal met chronologisch geordende, historische, gedenkwaardige feiten¨. Even verderop wordt dan wel een kanttekening geplaatst: “kronieken geven niet altijd een betrouwbaar beeld; doel is vaak om de positie van de belanghebbenden te bestendigen”.
Deel 1 had me al blij gemaakt met prachtige beelden over onze gezamenlijke geschiedenis van voor de fusie. Beelden waarbij mijn nicht uit Schijndel opmerkte ”Het lijkt wel of ze beelden hebben gevonden die passen bij ons volkslied “Het skonste plekske” En zij begon toen meteen te zingen van “Het skonste plekske van hil de wirreld li, daor in dè landschap wor iedereen zo gruts op gi.¨ Ze had gelijk. Ik snapte wat ze bedoelde, Meierijstad ligt in een fantastisch gebied tussen Aa en Dommel. Schijndel, Veghel en Sint-Oedenrode en alle dorpen die daarbij horen, lagen in dat landschap te blinken alsof ze nooit anders gedaan hadden. Hulde aan de filmmakers voor de manier waarop zij de trieste verwoestingen aan het eind van de Tweede Wereldoorlog in beeld brengen bij het heldere betoog van een historicus over die periode. Die historische beelden maakten de verhalen die wij allemaal kennen van onze ouders en grootouders, opeens heel tastbaar. De goeie ouwe tijd was onmiskenbaar ook wel eens een slechte oude tijd. Dat zag je ook aan de beelden van hoe de Zuid-Willemsvaart was gegraven: gewoon met de hand. Vandaag de dag is mijn zoon al moe als ie een paar meter omgespit heeft in zijn moestuintje. Opvallend vond ik vooral hoe onze alom geroemde Boerenapostel, Gerlachus van den Elzen, grondlegger van de Cehave er blijkbaar geen probleem in zag de “kalverjoden” uit de veehandel te werken. Wat me ook opviel was dat de Brabantse keuterboeren vroeger toch niet zo arm waren als ik lang had gedacht. Kijk maar eens naar die indrukwekkende Lambertuskerk in Veghel, merkte historicus Rolf Vonk op, die is grotendeels betaald door de lokale boerenstand. Interessant vond ik ook hoe gedreven ondernemers vertelden over hoe zij hun ambities waarmaakten in wat later Meierijstad zou worden. Het zijn er veel te veel om allemaal te noemen binnen het kader van deze column. Mijn favoriet in de lange reeks ondernemers die in beeld komt, is Herman Molenaar die opperde dat het goed zou zijn als iedereen gratis een basisinkomen zou krijgen. Het zou goed zijn voor zowel de samenleving als voor de schatkist van de Rijksoverheid. Prima idee denk ik nu, ook al kijk ik er zelf niet naar uit, ik heb immers al zo’n gratis inkomen, mijn aow. Mijn kleinkinderen zou ik het echter zeker gunnen. Samenvattend: de delen 1 en 2 van de Kroniek van Meierijstad zijn mooi om te zien en geven inzicht in heden en verleden. Kortom, mijn geluksgevoel begon zich hierdoor al langzaam te ontvouwen. En deel 3 was toen nog niet eens vertoond.
Waren deel 1 en 2 gekoppeld aan de realiteit van alledag, in deel 3 krijgen de dromers ruim baan. Visionaire denkers schetsen hierin hun toekomstbeelden. Architecten en stedenbouwkundigen, onder wie “de Elvis van de architectuur”, Winy Maas, zien hun woontorens tot aan de wolken reiken, industrieterreinen veranderen in plezierige woonwijken en we kunnen straks hamburgers eten terwijl de koe die ze heeft geleverd, nog vrolijk door de wei huppelt. Burgemeester Kees van Rooij ziet de toekomst groots: Meierijstad zal de slimste regio in de buurt, Brainport Eindhoven, straks vergasten op copieuze maaltijden uit Food-City Meierijstad. Met andere woorden, onze toekomst zal schitterend zijn. En zo hoor je ook te denken als ik goed begrepen heb wat filosoof Daan Roovers zegt, namelijk dat je met een ideaalbeeld voor ogen die toekomst in moet gaan.
Dat zo’n ideaalbeeld voor iedereen anders zal zijn lijkt me overigens vanzelfsprekend. Daarom begreep ik ook waarom onze burgemeester in de film stelt dat hij de eerste jaren van zijn ambtsperiode de handen vol zal hebben aan het verbinden van alle 13 kernen. Die mogen dan veel gemeenschappelijks hebben zoals de bestuurders van weleer concludeerden na een toertje door onze contreien. Er zijn ook verschillen. Die komen nauwelijks aan bod in deze film, helaas maar begrijpelijk. Er wordt niet gesproken over de problemen bij het in elkaar schuiven van de diverse ambtenarenculturen. Evenmin wordt verteld over de zotte regeling waarbij de raadsvergadering beurtelings plaatsvindt in Sint-Oedenrode en Veghel - afgekeken van het Europees parlement dat heen en weer kachelt tussen Brussel en Straatsburg?
Wat ik ook een beetje miste in het verhaal over de ogenschijnlijk rimpelloos verlopen fusie, is dat een paar jaar eerder de bevolking van Schijndel nog massaal had laten weten dat men liefst een dorp bleef en geen stad wilde worden. Er kwam toen zelfs een lokale politieke partij die zich Dorp noemde en die zich zingend presenteerde met de klassieker van Wim Sonneveld “Het Dorp¨.
Dat wist ik niet maar mijn Schijndelse nicht Janske de Wit stond dat allemaal nog helder voor ogen. Ik ben benieuwd naar wat ons te wachten staat en roep daarom iedereen op de Kroniek van Meierijstad te gaan bekijken. Wel boterhammen meenemen want het is een lange zit. Het oordeel over de Kroniek van Meierijstad is aan de kijker. Veel kijkplezier gewenst.
